Keti Koti. Het klinkt als een lekker gerecht uit Suriname. Toch zult u in de supermarkt bij de ‘Knorr-in 20-minuten-klaar’ wereldgerechten het doosje Keti Koti niet vinden.

Keti Koti is namelijk geen gerecht, maar een jaarlijks terugkerende feestdag waarop de slavernij wordt herdacht, en de afschaffing hiervan wordt gevierd. Een soort 4-5 mei viering dus, maar dan op 1 juli. Keti Koti. Heeft u er al iets van gemerkt? Wellicht heeft u er zijdelings iets over gehoord. De media schijven er nauwelijks over, en naar beelden van de festiviteiten moet je zoeken.

Nadat we op 4 mei de slachtoffers herdenken die gevallen zijn in de Tweede Wereldoorlog, op de Dam, op de Grebbeberg, en bij de vele herdenkingsmonumenten door het hele land, viert Nederland op 5 mei massaal de vrijheid die we te danken hebben aan de helden die we een dag daarvoor herdachten. Door het hele land zijn festivals, iedereen viert mee, en zo hoort het ook. Vrijheid is iets wat we moeten blijven koesteren, niet iedereen heeft zoveel geluk als wij.

Op 1 juli 1863 werd officieel de slavernij afgeschaft in Nederland. In de praktijk heeft het nog jaren geduurd voordat de tot slaaf gemaakte mensen daadwerkelijk vrij waren. Een periode die generaties lang heeft geduurd, honderden jaren van onmenselijke onderdrukking, moord en doodslag, geestelijke en lichamelijke mishandelingen. Afijn, u weet wel.

Hoe komt het toch dat er in Nederland zo weinig aandacht is voor een verleden die we samen hebben beleefd? Waarom wordt Keti Koti gezien als een feest van en voor Surinamers, terwijl het aandeel van onze voorvaderen aanzienlijk was? In Suriname wordt het feest gevierd door iedereen, ook door diegene die geen afstammeling is van slaven, zoals hier onze bevrijding op 5 mei ook door iedereen wordt gevierd.

In Nederland ligt het blijkbaar gevoeliger. Wij waren de ‘bad guys’ in het hele verhaal, dus we praten er niet graag over. Op school wordt er nauwelijks aandacht aan besteed. Ja, we praten wel graag over de Gouden Eeuw, en de VOC, en wat een belangrijke, met de nadruk op ‘rijke’ rol wij innamen in de wereld, maar wat een schoften we waren, daar hebben we het liever niet over. Dit is dan ook zorgvuldig weggemoffeld, om niet teruggevonden te worden.

Wat zou het fijn zijn om er een (inter)nationale feestdag van te maken, die wordt gevierd door iedereen, met festivals door het hele land.

In plaats daarvan vinden veel mensen het maar onzin. Het is tenslotte al zo lang geleden! Moet dat nu nog steeds herdacht worden? “Blijven die zeurpieten bezig, we hebben toch al onze excuses aangeboden?” (Eeehhm nee?)

Er ligt een schone taak in Nederland. Ons verleden, die we ooit zo goed hebben verstopt, moeten we weer opzoeken, en hem vinden en accepteren. We moeten met zijn allen de harde waarheid onder ogen zien, en in plaats van ‘spijt’ moet de Nederlandse regering zijn nederige, en oprechte excuses aanbieden, ook al zijn we intussen een paar generaties verder.

De slavernij is lang geleden, de Tweede Wereldoorlog is ook lang geleden. We herdenken deze gebeurtenissen in het kader van “nooit meer”. Laten we dat blijven doen, en laten we vooral onze vrijheid blijven vieren. Samen, op 5 mei, maar ook op 1 juli. Feest voor iedereen.